Home › Symptomen en kans op zwangerschap › Vermoeidheid in de vroege zwangerschap
Vermoeidheid in de vroege zwangerschap
Waarom je zo moe bent
Er spelen vier dingen tegelijk, en samen verklaren ze waarom veel vrouwen de vermoeidheid van het eerste trimester zwaarder vinden dan die van het derde.
- Progesteron. Dit hormoon werkt kalmerend op het centrale zenuwstelsel en maakt je slaperig. In de vroege zwangerschap blijft het hoog in plaats van te dalen.
- Meer bloedvolume. Je lichaam begint al vroeg met het aanmaken van extra bloed; je hart klopt daardoor sneller en werkt harder, ook als je stilzit.
- Lagere bloeddruk. Je bloedvaten verwijden zich onder invloed van progesteron. Dat geeft naast moeheid soms duizeligheid bij snel opstaan.
- Energieverbruik. De aanleg van de placenta kost energie, terwijl je er van buiten nog niets van ziet.
Daar komt vaak nog bij dat je slechter slaapt door vaker plassen, en soms door misselijkheid; zie misselijkheid als teken van zwangerschap.
Wanneer het begint en wanneer het zakt
De vermoeidheid wordt meestal merkbaar rond het uitblijven van je menstruatie en neemt in de weken daarna toe. Bij de meeste vrouwen wordt het beter rond week twaalf tot veertien, als de placenta de hormoonproductie overneemt. In het derde trimester komt de moeheid vaak terug, maar dan door het gewicht en het slechter slapen. Voor de fase vlak na het uitblijven, zie zwangerschapssymptomen na 2 weken.
Waarom moeheid geen bewijs is
Na elke eisprong stijgt progesteron, of er nu bevruchting is geweest of niet. Slaperigheid in de tweede cyclushelft is dus doodnormaal en komt bij veel vrouwen elke maand terug. Pas als de moeheid aanhoudt ná de dag waarop je menstruatie had moeten beginnen, zegt het iets meer — en zelfs dan alleen in combinatie met een uitblijvende menstruatie. Hoe onderscheidend de losse klachten zijn, staat in de tabel op vroege zwangerschapssymptomen; het onderscheid met premenstruele moeheid staat bij zwanger of PMS.
Andere oorzaken die je serieus moet nemen
Aanhoudende vermoeidheid heeft lang niet altijd met een zwangerschap te maken. Denk ook aan bloedarmoede door ijzertekort, een traag of juist te snel werkende schildklier, een tekort aan vitamine B12 of D, slaaptekort of onregelmatige diensten, langdurige stress of een depressie, een virusinfectie die nog naijlt, en diabetes. Deze oorzaken kunnen ook náást een zwangerschap bestaan; bloedarmoede is in de zwangerschap zelfs vrij gewoon.
Ga naar je huisarts als de moeheid maanden aanhoudt, als je ook kortademig of duizelig bent of hartkloppingen hebt, als je onbedoeld afvalt, of als je merkt dat je somber wordt. Een eenvoudig bloedonderzoek sluit de meeste van deze oorzaken snel uit.
Wat je nu doet
Blijft je menstruatie uit, test dan met de eerste ochtendurine; op of na die dag is de uitslag bij correct gebruik ruim boven de 99 procent betrouwbaar. Zie wanneer een zwangerschapstest doen. Is de test positief, lees dan positieve zwangerschapstest; in Nederland bel je zelf een verloskundigenpraktijk rond zes weken en is de eerste afspraak meestal tussen acht en tien weken, zie wanneer de verloskundige bellen. Slik tot en met week tien dagelijks 0,4 mg foliumzuur.
Veelgestelde vragen
Hoe vroeg kun je moe worden van een zwangerschap?
Meestal rond het uitblijven van je menstruatie. Slaperigheid in de dagen daarvoor komt vooral door progesteron, dat na elke eisprong stijgt.
Hoe lang duurt de vermoeidheid in het eerste trimester?
Bij de meeste vrouwen zakt het rond week twaalf tot veertien, als de placenta de hormoonproductie overneemt.
Helpt meer slapen tegen zwangerschapsmoeheid?
Het helpt, maar het lost het niet op. Rust verspreid over de dag, licht bewegen en regelmatig eten werken vaak beter dan alleen langer slapen.
Wanneer is moeheid een reden om de huisarts te bellen?
Bij aanhoudende moeheid met kortademigheid, duizeligheid, hartkloppingen, onbedoeld gewichtsverlies of somberheid. Bloedonderzoek sluit bloedarmoede en schildklierproblemen uit.